Category Archives: Arkitektura

Birmoldatu: hutsarentzako bizitza berri baten bila

Begibistakoa da denbora batetik hona inguruko kale, auzo eta hirietako hainbat lantegi, denda eta bestelako aktibitate ekonomikoa garatzen zuten askok beraien jarduera eten dutela. Baina honen aurrean, badago zer egin ere.

Erabilerarik gabeko espazio huts hauek praktika artistiko, sortzaile zein kulturalen bidez birmoldatzearen joera goraka doa eta honen eredu dira nazioarteko ekimen ugari. Gehienetan espazio komertzial hutsetan edota balio historikoa duten berreskuratutako eraikuntzetan garatzen dira, iabeti tokiko komunitateentzako onuragarriak diren proposamenak izanez.

IrudiaRecess, NY

Denda huts batek hainbat erabilera izan ditzazkeela azalean uzten du ekimen hauetako bakoitzak. Besteak beste; kausa bat sustatu, dohaintzak bildu, ideiak testeatu, prestakuntza edo ikastaroak antolatu, komunitate-proiektuak ezarri eta ekitaldi edo erakusketak ospatu daitezke aktibitaterik ez izatera igaro den espazio hauetako batean.
Saltoki izandakoei bizitza berria ematea errealitate egitearen kudeaketan Erresuma Batuko 3Space erakundea erreferentea da. Bere lana funtsean, proiektu bat martxan duen eta doako espazio apropos bat behar duen edozein erakunde txiki eta ondasun hutsaren jabea kontaktuan jartzean datza.

Denda hutsen erakuslehioak era askotariko artelanen aldi-baterako erakusketa-areto bezala erabiltzea oso bogan dagoen beste joeretako bat da, Chicagoko PopUp Art Loop eta Seattle-eko Storefronts Seattle ekimenen izaera hori delarik. Ildo berean, baina proposamen esperimentalagoa jorratuz, New York-eko Recess proiektu arrakastatsua, zeinek erakusleihoa ikuslegoari beti irekita dagoen arte sorkuntzarako espazioa bezala ulertzen duen eta artista garaikideei eskaintzen dien.
Halako denda eta biltegien pertsianak, mundu mailako graffiti egile esanguratsuenen lanen erakusketa areto bihurtu ditu Miamiko The Wynwood Walls proposamen berritzaileak.

IrudiaThe Wynwood Walls, Miami

Praktika artistiko, sortzaile eta kulturalei esker berreskuratuak izan diren, balio historikoa duten espazioei dagokionez, aipatzekoa da Beijingeko 798 SPACE. Iraganean estatuko lantegiak biltzen zituen eremu honek, nabarmen hasten ari den hiriko mugimendu artistikoa erakartzen du orain. Jatorriz Bauhaus eskolaren estiloan eraikia izan zen 798 SPACE-ren birmoldaketari esker, besteak beste, erakusketa eta ekitaldi nazional eta internazionalak, goi-mailako jarduera kulturalak eta merkataritza-jarduerak, moda-desfileak, hitzaldiak eta kontzertuak izaten dira bertan.

Joera beraren eredu da Torontoko Artscape. 80. hamarkadatik bertako kultura eta artearen sektoreetako espazioen kudeaketaren buru da eta eginkizun horrekin utzitako eraikuntzak birmoldatu eta artisten esku jartzeko lan egiten du.
Eremu berean kokatzen dira Le104, zein Pariseko hiletetako udalzerbitzuak eskaintzen zituen eraikina izatetik esperientziak sortzeko eta berrikuntzarako zentro kulturalean birmoldatu izan den eta The Deptford Project, berritua izan den tren bagoi zahar bat oinarri bezala harturik, inguruan sormen industrien proiektu sendoa martxan jarri duen Londoneko ekimena.

IrudiaThe Deptford Project, London

Era honetako ekimenek egungo jabetzaren kontzeptuari buruzko hausnarketa dakarte barneraturik. Beste herrialde batzuek berriki ezarritakoa eredutzat harturik, legegintzan egindako zenbait aldaketa aproposak izan daitezke hemen ere. Baliteke inguruko espazio hutsen kudeaketa bizkorrago hori, proiektu berrien sorrera emateko eta kontextu biziagoa lortzeko giltza izatea.

Birmoldatu: hutsarentzako bizitza berri baten bila artikulua, The Balde aldizkariaren 69. alean publikatua izan da.

Espazio Publiko Urbanoak

Espazio publiko urbanoak bere erabiltzaileen bizitza hobetzen dutenak omen dira, beste era batera esanda, espazio publiko urbanoa bere erabilpenaren bidez gizartea kohesionatzea ahalbidetzen duena litzateke.
Honen eredu Alemaniako Magdeburgko auzo liburutegia (“Open-Air-Library“) eta Osloko operaren inguruko eremua (“Den Norske Opera & Ballett“). Zeintzuk dimentsio oso ezberdineko bi proiektu izan arren, bere erabileraren emaitzengatik, Espazio publiko urbanoaren Europar sariaren 2010ko edizioan lehenengo postua “ex-aequo” elkar banatu zuten.

Open-Air-Library“, Magdeburgko biztanleekin landuriko prozesu parte-hartzailearen emaitza da. Inguruko beste hainbat lekutan bezala, bertako egoera sozial desegokiaren ondorioz auzoa nahiko abandonaturik zegoen: husturiko dendak zein erabilera gabeko lur eremu zabalak ugariak ziren han, hauetako bat, bota berri zuten liburutegi zaharraren kokalekua izanik. Egoera honen aurrean, perfil anitzeko profesional talde bati hutsik zegoen denda hauetako batean esperimentu bat egitea ideia ona izan zitekeela bururatu zitzaion: lokala auzotarrek emandako liburuz betetzen saiatuko ziren. Emaitza ezin hobea izan zen, 20.000 liburu elkartzea lortu bait zuten. Ondoren, zonaldeko garagardo lantegi bateko kaxekin, liburutegi zaharreko eremuan, liburuok gordetzeko eta irakurtzeko balioko zuen ekipamendu berriaren itxura izango zuenaren 1:1 eskalako prototipoa eraiki zuten auzotarrek.

Den Norske Opera & Ballett“, esan bezala, oso bestelako proposamena da. Jatorria Osloko zentrutik nahiko distantziatua zegoen Bjørvika eremua hirira hurbiltzearen gobernuaren erabakian dago. Hortarako bertan Osloko opera zein Edvard Munch Museoa bezalako ekipamendu kultural berriak eraiki egin ziren. Bjørvikako portuko ur lasaietatik azaleratzen den, Snohetta norbegiar arkitektura estudioak diseinaturiko, Osloko operaren inguruko hirigintza lanak jaso zuen saria. Eraikinaren inguruko gainazal eta aldapa hauek, bertatik paseatzeko, kanpoko ikuskizunak ospatzeko zein hiriaren ikuspegietaz gozatzeko espazio paregabean bihurtzea izan da saria jasotzearen arrazoi nagusia.

Espazio publiko urbanoaren Europar saria Bartzelonako Kultura Garaikidearen Zentroari, CCCB delakoa, loturiko ekimena da. Sariaren jatorria 1999. urteko “Europako errekonkista” izenburua zeraman erakusketan kokatzen da. Antolatzaileek, Europako hainbat hiritan ematen ari ziren espazio publikoen birgaitzeen aniztasuna ikusita, hauen jarraipena egitea interesgarritzat jo zuten, prozesu hauen testigu izatearen papera izatea aukeratu zuten. Honetarako bi urtez behingo saria sortzea otu zitzaien: Espazio publiko urbanoaren Europar saria.
Hemen aipatutako bi proiektu hauek sakonago edota bilduma osatzen duten besteetakoren bat ezagutu nahi izanez gero, informazio zabala eskaintzen duen ekimenaren web orrira joatea badago. Horretaz gain, gaiaren inguruko erakusketa, ekintza eta bestelakoen berri ere ematen da bertan.

Espazio publikoaren inguruko proiektuekiko interesa izatekotan, beste bi erreferentzia hemen:

· Project for Public Spaces: espazio publikoak diseinatzerakoan komunitatea eta harremanak eraikitzea posible egiten dituzten proiektuak aldarrikatzen dituen New York-eko elkartea. Helburu horiekin konferentziak, kurtsoak, argitalpenak eta bestelakoak eskaintzen dituzte “Placemaking” delako teorian beraien lana oinarritzen duten hauek.

· Post it city: espazio publikoen aldiko erabilera anitzak (aldikoak, anonimoak edota legearen kontrakoak) aztertu eta biltzen dituen proiektu benetan bitxia.

Argazkiak:

– “Open-Air-Library”, “Den Norske Opera & Ballett”: www.publicspace.org

– “Project for Public Spaces”: http://www.pps.org/

Parkeak

Tiergarten, Retiro, Hofgarten, Ciudadella, Luxembourg, Vigeland, Central, Lokrum eta Hyde.

Zer ote?

Parkeak.
Bai noski.
Guzti horiek Espainia, Europa zein munduko parkeen izenak dira.
Seguru asko erantzun errazegiko galdera askorentzako.

Jatorri bila…

Parkeak, gure hirietako babesleku edo lasaitasunaren irla bezala ulertzen dira askorengandik. Dirudienez, hiritarrak naturatik hurbil sentitzeko sortu ziren. Askotan, natura erreproduzitzen saiatu ziren eremu murriztu hauetan, urrutiko espezieak bertara ekarririk eraikiz. XIX. mendeko espainiar testu baten arabera, 5.000 biztanle baino gehiagoko hiriak derrigortuak omen zeuden beraien hiritarren gozamenerako parke bat izatera.

Parkeak, itxura, tamainu, forma eta erabilera infinitukoak

Denbora igaronda eta ohiturak asko aldatu direla dirudien arren, parkeen jatorriko erabileretako asko mantendu egiten dira. Oraindik ere txalupan igota laku bat zeharkatzea, iturriek osaturiko irudi ederretaz gozatzea, gure gustura mugitu ditzazkegun burnizko ahulkiak erabiltzea, bankuan eserita egunkaria edo nobela bat irakurtzea, koaderno gorri batean marrazkiak egitea, egunerokoak ditugu.

Tartean erabilera berriak agertzen joan dira ere, hala patinetan aritzea, mundu osoko kirolak partikatzea (“cricket”, “volley-ball”, “parkour”), zuzeneko musika ekitaldiak entzun eta inguruan dantzan aritzea, “yoga” zein “tai-chi” praktikatu, lurrean trazaturiko bide-sareak erabiliz bizikleta bat gidatzea edo korrika egitea, arropa gutxi jantzita eguzkia hartzea, motordun hegazkin txikiak gidatzea, etb.
Denetarik dago gure parkeetan.
Eta hala behar du izan.

Gure bat

Seguru asko, gure hiriko parkerik ezagunena Doña Casilda parkea dugu, ahateen parkea bezala ere ezagutzen dena. Garai hau, udaberria eta udazkenarekin batera, aproposena izan daiteke bere landak betetzeko eta nahi dugun eran berataz gozatzeko.
Zergatik ez lagunen artean adostutako merienda belar gainean jarritako amantalean antolatuz, eguneko azken eguzki izpietaz gozatu?

Inspirazio bezala, duela bi urte inguru, Bilboko hainbat gazteek ospatutakoa:

Edota Bilboko “Chico y chica” taldeak “mapa sonoro” saiorako egindako elkarrizketakoa.

“Parkeak, hirietako biztanleek beraien aisialdian erabiltzeko eremuak bezala sortuak izan zirela ez litzateke ahaztu behar. Hiritarrari eskubide bat bezala, askatusunez gozatzeko eskaintzen zaizkion espazioak”.

TRACES OF AUTISM-ek emandako iD BARRIO tailerra

Azterketa eta lurraldearen kartografia.
Traces Of Autism Jacqueline Schoemakerrek, Maartje Drosek eta Jozua Zaagmanek osatzen duten kolektibo multidisziplinarra da, honek eremuaren azterketa eta kartografiaren inguruan garatzen du bere lana. Hortarako espazio publikotik ibilbide luzeak egiten dituzte, irudi, argazki, bideo, testu eta bestelakoez eraturiko fitxategi bat izateko.

iD Barrio iD#5 idensitat-eri loturiko proiektua da, zeinek auzoaren ideia begirada urbanotik eta artea, kreatibitate soziala eta ingurunearen transformazioaren arteko erlaziotik lantzen dituen. Proiektu hau Calaf, Manresan eta Mataró bezalako lekuetan garatzen da, horrela auzoaren gaia hiri txiki eta ertainetan, eta nekazal eremuekin erlazioan lantzea posible delarik.

Joan den azaroan Bartzelonan garaturiko tailerraren emaitza bezala, bakarrean landuriko hemen aurkezten den proiektua, “parkings espontáneos” izenekoa, zeinetan hirietako lur eremu hutsak autoen aparkaleku bezala erabiltzearen fenomeoa lantzen den. Lana 2010eko uztailean Bartzelonan aurkeztua izan zen, tailer honen harira sorturiko gainontzeko proposamenekin batera.

Ibaiertz faltsuak

Txuspo Poyo-k zuzenduriko mintegia.

Bilbao Arte-n 2010eko azaroaren 15tik 26ra bitartean garatua.

GARATURIKO PROIEKTUA

Mintegian sorturiko lanak, argazkiak eta bestelakoak biltzen dituen blog-a.

HETEROTOPÍAS – Hirigintza eta parte-hartzea

ABENDUAK 2-4 HIRIGINTZA eta PARTE-HARTZEAREN HIRUGARREN TOPAKETA

Honen harira, Lur paisajistetako Iñigo Seguralarekin bi egunetako tailerrean garaturiko proiektu laburra:

Graffiti liberation front

Joan den azaroaren 27an, ZINEBI 2010 jaialdiaren barruan, Bilboko HIKA ATENEO-n leku izan zuten aurkezpen eta ondorengo eztabaidari buruz doa hau.

Bertan izan zirenak:

francesc muñoz: “espazio publikoari eta bere hutsalari buruzko begirada bat”. Besteak beste José Luis Pardoren la banalidad liburuaren gomendioarekin geratzen naz.

remedios vincent: flores en el ático ren egilea eta oficina de gestión de muros de madrid-ren arduraduna.

“La Oficina de Gestión de Muros” delakoa, Madrilen margoztu nahi duten hiri artistak eta murruen jabe diren auzo elkarteak kontaktuan jartzen dituen herraminta bezala jaiotzen da.

Hori ezezik, edonolako instalazio artistikoak espazio publikoan aurrera eramateko kudeaketa ere egiten dute.

Hau posible izateko Madrileko udaletxea eta beste instituzio batzuekin kontaktuan daude, beharrezko baimenak izateako.

Beraiei lan hau egin behar ez izatea gustatuko litzaiekeela diote, hau da, artistek eta auzoko jendeak beraien negoziazioaren bidez murruen margotzea aurrera eramatea.

Hitzaldiek M. Caníbal eta democracia-ko P. Españarekin jarraitu zuten.

La poésie d’habiter

Hondelatte & Laporte, architectes

2010eko azaroaren 16tik 2011ko urtarrilaren 16ra

Instalazio honek Pariseko arkitekto gazteen bulegoaren proposamen fresko, koloretsu eta ausartak erakusten ditu, formatu handien bidez. Raphaëlle Hondelatte eta Mathieu Laporte-ren arkitektura sinple eta eskuzabala proiektu bakoitzaren berezko kontrasteetatik azaleratu egiten da, beti kasuan kasuko egoerari ondoen egokitzen zaion irtenbide egokienaren bila, eta esploratu gabe dauden bideen beldur gabe. Hain lanak imaginario aberats eta harrigarria zabaltzen du, obran jarrita oso testuinguru desberdinetan. Emaitza askatasun-dosi handiak arnasten dituen arkitektura da.

Lankidetzan, Frantziako Enbaxadarekin.

Raphaëlle HONDELATTE (Bordel, 1967) eta Mathieu LAPORTE (Versailles, 1969) Arkitekturan lizentziatu ziren 1997. urtean, Bordeleko Arkitektura eta Paisaia Eskolan. Hasieran, bakoitza bere aldetik aritu zen lanean; esperientzia tinkoa garatu zuten banaka. Raphaëlle Hondelatte-k Frantziako Arkitektura Gaztearen Album Berrien saria jaso zuen 2002. urtean, eta 2004. eta 2010. urteen artean irakasle laguntzailea izan da Versaillesko Arkitektura Eskolan. Bestetik, Mathieu Laporte sona handiko estudioetan aritu da lanean, hala nola, Jacques Hondelatte-ren (1993-1998), eta Anne Lacaton & Jean-Philippe Vassal-en (1998-2001) estudioetan, besteak beste. 1999. urtean, lankidetzan aritu ziren zenbait proiektutan; eta, elkarrekin aritzeko erronka horren ondorioz, 2002. urtean elkartu eta kide bihurtu ziren.
Haien proposamen arkitektonikoari jarraiki, kalitatezko programak, gune zabalak eta oparoak sortzen dituzte, eta enkarguak poesiaren ikuspegitik berraztertzen dituzte. Estetika ez da inoiz haien hausnarketen abiaburua. Horren ordez, testuinguruari begiratzen diote, zentzumenen alderdiari eta haren baldintzei. Era horretan, sortzen duten arkitekturak, ingurunea kontsumitu baino gehiago, ingurunea sortzen du.
HONDELATTE-k eta LAPORTE-k kanpoaldeak nabarmentzen dituzte, barnealdeei duintasuna emateko. Arrazoizko era batean, proiektuaren oinarrizko alderdiak doitzen dituzte, eta, gero, askatzen eta asaldatzen duen osagai bat sartzen dute, kontrasteen jokoa eragiteko. Horrela, proposamenaren berezitasuna nabarmentzen da.
Askatasunez beteriko unibertso horrek aukera ematen die irtenbide indartsuak plazaratzeko, baliabideak izugarri aurreztuta. Lantzen duten soiltasunaren indarra dute haien uste sendoek: proiektuak “nabaria” izan behar du, baldintzak inoiz ez dira eragozpena izaten, eta badakite zailtasunak saihesten, irtenbiderik egokiena, eskuzabalena eta poetikoena aurkitzeko.
Erakusketan sei proiektu berri bildu ditugu; batzuk bukatuta daude, eta beste batzuk, berriz, eraikitzeko prozesuan. Mahai batzuen gainean jarrita dauden pantailetan erakusten dira, pantailek proiektu bakoitzaren benetako irudiak erreproduzitzen baitituzte. Horren aldamenean, argibideak emateko testuak eta agiri grafikoak daude, lanaren beste maila bateko irakurketa egiteko: zehatz eta osoago irakurtzeko.

http://www.salarekalde.bizkaia.net/default.asp

2010 Azaroa

+ del 29 de octubre al 7 de noviembre: festival BAD

+ del 1 de noviembre al 4 de diciembre: Festival MEM

+ 6 de noviembre: mercado dos 2 de mayo

+ del 8 al 13 de noviembre: Festival de Improvisación Multidisciplinar (FIM 10′) en l’mono

+ del 13 al 14 de noviembre: Nihon jaia. Festival internacional de Japón.

+ del 15 al 16 de noviembre: Congreso euskal hiria en Donostia

+ del 15 al 26 de noviembre: seminario: Ibaiertz faltsuak: ezer ez eta festa.

+ 16, 17, 23 y 25 de Noviembre  2010: Taller “Estrategias para trabajar en el territorio”

+ del 19 al 20 de noviembre: festival Bilboloop

+ del 22 al 27 de noviembre: iD Barri BCN (La Marina) Taller de proyectos

+ del 22 al 27 de noviembre: ZINEBI 52

+ distintas actividades propuestas por la asociación Globalkultura